Brussels Hoofdstedelijk Gewest
inventaris van het bouwkundig erfgoed
Inventaris
Inleidingen
Kaart
Glossarium
Links
info
ATexte taille S ATexte taille M ATexte taille L | FR

Extra

Enkele gebouwen met dezelfde stijl
Neoclassicisme

Koninklijke-Prinsstraat 104Koninklijke-Prinsstraat 104Maesstraat 69Maesstraat 69Guillaume Macaulaan 27Guillaume Macaulaan 27Waversesteenweg 179, 181Waversesteenweg 179, 181Berckmansstraat 140-140aBerckmansstraat 140-140aIJskelderstraat 1IJskelderstraat 1Spanjestraat 20Spanjestraat 20Sint-Jooststraat 20Sint-Jooststraat 20Engelandstraat 7Engelandstraat 7Collegestraat 174-176-178-180
Malibranstraat 34-34a-34bCollegestraat 174-176-178-180
Malibranstraat 34-34a-34b
Munthofstraat 125Munthofstraat 125Voorzittersstraat 31
Isidore Verheydenstraat 17-19Voorzittersstraat 31
Isidore Verheydenstraat 17-19

Enkele gebouwen met dezelfde typologie
herenhuis

Franklin Rooseveltlaan 10Franklin Rooseveltlaan 10Middaglijnstraat 30Middaglijnstraat 30Sint-Michielslaan 27Sint-Michielslaan 27Roger Vandendriesschelaan 75, 77Roger Vandendriesschelaan 75, 77Livornostraat 43Livornostraat 43Eendrachtstraat 45, 47Eendrachtstraat 45, 47Quaker HouseAmbiorixsquare 50Quaker House
Ambiorixsquare 50
IJzerlaan 19IJzerlaan 19Voormalig Huis en kantoor van notaris Hap en Felix HapparkWaversesteenweg 508Voormalig Huis en kantoor van notaris Hap en Felix Happark
Waversesteenweg 508
Louizalaan 290Louizalaan 290

Enkele gebouwen uit dezelfde periode
1860 - 1870

Louizalaan 183, 185Louizalaan 183, 185Wiltcher's complexCharleroise Steenweg 10-22Wiltcher's complex
Charleroise Steenweg 10-22
Louizalaan 72Louizalaan 72Chaletstraat 8Chaletstraat 8Blanchestraat 7, 9, 11, 13Blanchestraat 7, 9, 11, 13Joseph Claesstraat 20Joseph Claesstraat 20Stevinstraat 16Stevinstraat 16Verviersstraat 1Verviersstraat 1de Mérodestraat 54de Mérodestraat 54Louizalaan 62Louizalaan 62
Contact - Wettelijke melding - © Monumenten & Landschappen - Credits
Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b (foto 2009).Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b (foto (...)Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b, verbouwing benedenverdieping, GAE/DS 286-14-15 (1926).Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b, (...)Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b, grondplannen van <i>les Tramways Bruxellois</i>, verbouwingswerken in 1926, GAE/DS 286-14-15 (1926).Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b, (...)Guldenvlieslaan 14, detail benedenverdieping met winkelpuien (foto 2009).Guldenvlieslaan 14, detail (...)Guldenvlieslaan 15, portiek, 2009 © bepictures / BRUNETTA V. – EBERLIN M.Guldenvlieslaan 15, portiek, 2009 © (...)Guldenvlieslaan 15, detail van gevelbekleding van benedenverdieping (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, detail van (...)Guldenvlieslaan 15, detail van plafond van portiek, 2009 © bepictures / BRUNETTA V. – EBERLIN M.Guldenvlieslaan 15, detail van plafond (...)Guldenvlieslaan 15, smeedijzeren poort met initialen van Tramways Bruxellois (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, smeedijzeren poort (...)Guldenvlieslaan 15, centrale hal (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, centrale hal (foto (...)Guldenvlieslaan 15, detail van portiek in centrale hal (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, detail van portiek (...)Guldenvlieslaan 15, eretrap (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, eretrap (foto (...)Guldenvlieslaan 15, eretrap (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, eretrap (foto (...)Guldenvlieslaan 15, een van de burelen (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, een van de burelen (...)Guldenvlieslaan 15, plafond van een bureau (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, plafond van een (...)Guldenvlieslaan 15, schoorsteen van een bureau (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, schoorsteen van een (...)Guldenvlieslaan 15, schoorsteen van een bureau (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, schoorsteen van een (...)Guldenvlieslaan 15, detail van een plafond (foto 2009).Guldenvlieslaan 15, detail van een (...)De Stassartstraat 25-27, achtergevel van voormalig hoofdbureau van <i>les Tramways bruxellois</i>.De Stassartstraat 25-27, achtergevel (...)
Zoom : Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b (foto 2009). Zoom
Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b (foto 2009).
Elsene

Voormalige hoofdzetel van S.A. Les Tramways bruxellois
Gulden-Vlieslaan 14, 15-15a-15b
de Stassartstraat 25-27

PDF - versiePDF - versieLigging tonenLigging tonenVerzenden per e-mailVerzenden per e-mail
Sinds 1909 hoofdzetel van voormalige s.a. Les Tramways bruxellois, voorloper van huidige MIVB. Bestaande uit twee huizen aan Guldenvlieslaan met achterhuis in de Stassartstraat.

Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b, grondplannen van ‘les Tramways Bruxellois’, verbouwingswerken in 1926, GAE/DS 286-14-15 (1926).

Geschiedenis
De hoofdzetel van ‘Société des tramways bruxellois' werd in 1909 ondergebracht in het herenhuis (nr. 15) uit de jaren 1860 – 1870 met koetspoort en achterliggende bijgebouwen. In hetzelfde jaar werden de bijgebouwen (de Stassartstraat nr. 25-27) verhoogd en op de binnentuin uitgebreid met U-vormig complex waar onder meer de lokettenzaal en burelen werden ondergebracht.
Uit bouwaanvraag van 1926 blijkt dat nr. 14 ondertussen ook deel uit maakt van de hoofdzetel. Hun beider benedenverdieping worden verbouwd tot een eenvormige winkelpui met drie winkels en nieuwe toegang tot de hoofdzetel.
De laatste ingrijpende verbouwingen vonden in 1941 (verhogen van nr. 15 met extra bouwlaag) en 1956 (uitbreiden van gebouwen in de Stassartstraat nr. 25-27).

Beschrijving

Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b (foto 2009).

Guldenvlieslaan
Nr. 14. Zwaar verbouwde neoclassicistischeArchitectuurstroming (vanaf eind 18e eeuw tot ca. 1914) met voorliefde voor orde en symmetrie, gekenmerkt door bepleisterde en wit beschilderde lijstgevels die het stadsbeeld uniformiseren. Verhoudingen en vormentaal van deze stroming evolueren met de tijd. burgerwoning met symmetrische compositieTypische gevelopstand bestaande uit drie gelijke traveeën; in Brussel komt dit geveltype vaak voor met drie bouwlagen volgens verkleinende ordonnantie; de centrale travee wordt in vele gevallen rijker uitgewerkt en benadrukt door haar licht te laten uitspringen en/of door één of meerdere balkons; het grondplan bestaat over het algemeen uit een aaneenschakeling van kamers., tweede helft 19e eeuw. Verhoogd met één bouwlaag in 1911.
Centrale traveeVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) in risalietRisaliet (Italiaans, van risalto: uitstekend deel), vooruitspringend volume van een gevel dat over de hele hoogte doorloopt en soms hoger is; naar gelang de positie worden er midden-, zij- en hoekrisalieten onderscheiden. tussen geblokte pilastersPlatte, weinig uitspringende muurpijler, vaak met basis en kapiteel.; balkon verwijderd op eerste verdieping; gietijzerenHard, bros en niet smeedbaar ijzer; gegoten in herbruikbare mallen; meestal gebruikt voor de borstwering van balkons. borstwering1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust. bewaard op tweede verdieping.

Nr. 15-15a-15b. Herenhuis van drie bouwlagen en vijf traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...). Witstenen gevel. Centrale traveeVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) tussen monumentaleZuilen of pilasters die over de volle hoogte of over meer dan één verdieping opgaan, onafhankelijk van de door vensters en bouwlagen gegeven maten. gegroefde pilastersPlatte, weinig uitspringende muurpijler, vaak met basis en kapiteel.. Geriemde vensteromlijstingen; op eerste verdieping met balusterborstwering en onder entablementHoofdgestel of onderdeel ervan (vb. kroonlijst) als bekroning van muuropening; entablement vaak op consoles. met rozettenfries; op tweede verdieping venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. met guirlandeGehouwen of gesneden slinger van bloemen, bladen of vruchten. Als festoen, vaak met linten en opgehangen aan strikken met neerhangende uiteinden.  tussen consolesVoornamelijk voluut- of S-vormig kraagstuk, soms ook louter decoratief. als borstwering1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust. en zware versierde sleutelSluitsteen van een opening; weerhoudt de gewelfstenen in een boog of gewelf.. GetrapteGevel met een driehoekige bekroning die trapsgewijs versmalt. kroonlijstStelselmatig uitkragende geprofileerde lijst boven een muur of een ander belangrijk bouwdeel (entablement). onder toegevoegde bouwlaag (1941) met venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. binnen omlijsting met orenUitstekend deel van sommige bouwelementen of -constructies, meestal louter decoratief..

Guldenvlieslaan 14 en 15-15a-15b, verbouwing benedenverdieping, GAE/DS 286-14-15 (1926).

Benedenverdieping van beide gevels in 1926 verenigd door verbouwing tot winkelpuien in art decoTendens tot de geometrisering van vormen en architecturale ornamenten die zich uitdrukt in het materiaal- en kleurgebruik.; balkon in hoofdtraveeBredere en rijker uitgewerkte travee, meestal van een huis met asymmetrische compositie; vaak in risaliet en onder bekronende topgevel. van nr. 15 toen verwijderd. Benedenverdieping bekleed met okergrijze, sterk geaderde marmersoort. Drie rechthoekige winkelpuien en ingang tot MIVB omlijst met bronzen eierlijstOrnament; bolle lijst waarin afwisselend eivormige en pijlachtige figuren zijn uitgesneden of gehouwen.. Ingang bestaat uit fraaie portiek1. Open galerij of zuilengang waarvan het dak op zuilen of arcades rust; - 2. Classicistische ruimte vóór een toegangsdeur die terugspringt of niet gelijk is met de voorgevel; - 3. Samenstel van twee zuilen onder architraaf die overgang tussen twee ruimtes accentueert., volledig bekleed met dezelfde marmersoort en links en rechts voorzien van groot uitstalraam. Kleurrijk getraptGevel met een driehoekige bekroning die trapsgewijs versmalt. casettenplafond met bronzen elementen. Achterliggend negentiende eeuws interieur afgesloten door fraaie smeedijzerenTaai, ‘kneedbaar’ ijzer dat ambachtelijk wordt ‘gesmeed’ (gehamerd bij hoge temperatuur) tot decoratieve bouwonderdelen als tuinhekken, borstweringen… vleugeldeur met geometrisch en floraal smeedwerkTaai, ‘kneedbaar’ ijzer dat ambachtelijk wordt ‘gesmeed’ (gehamerd bij hoge temperatuur) tot decoratieve bouwonderdelen als tuinhekken, borstweringen… en initialen ‘T' en ‘B'.

De Stassartstraat 25-27, achtergevel van voormalig hoofdbureau van <i>Les tramways bruxellois</i>

de Stassartstraat 25-27. Achterhuis zes traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) uit negentiende eeuw, in 1909 met één bouwlaag verhoogd.
Vier bouwlagen en negen traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...); laatste drie traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) van rest van gebouw gescheiden door bredere muurdamParement tussen twee muuropeningen (vensters of deuren) in dezelfde bouwlaag.. Gevel in similiBepleistering ter imitatie van natuursteen.. Rechthoekige muuropeningen, deels getralied in eerste twee bouwlagen. Benedenverdieping met doorlopende  schijnvoegenImitatievoeg in metsel - of pleisterwerk, aangebracht om regelmatige verdeling te bewerkstelligen of bijvoorbeeld natuurstenen parement (simili) te suggereren. en muuropeningen onder hanenkamVlakke samengestelde latei, waarvan de stenen als boogstenen functioneren; in ruime zin slaat de term ook op een boog met een getrapte (pseudo-) boogrug.; rechts brede poort. In middelste bouwlagen venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. per traveeVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) binnen dezelfde omlijsting, maar van elkaar gescheiden door hoog neutenpaneelU-vormig sierpaneel.. VenstersLicht- en/of luchtopening in een muur. in hoogste bouwlaag binnen geriemde omlijsting met sleutelSluitsteen van een opening; weerhoudt de gewelfstenen in een boog of gewelf.. kroonlijstStelselmatig uitkragende geprofileerde lijst boven een muur of een ander belangrijk bouwdeel (entablement). op modillonsRechthoekig kraagstuk, ter versiering van een kroonlijst..

Archieven
GAE/DS 286-14-15; 286-14; 286-15; 95-15; 95-25-27.

Publicaties en studies
DELMELLE, J., Geschiedenis van het openbaar vervoer te Brussel, 2 vol., Weissenbruch n.v., Brussel, 1976, p. 260.
Top
Afkortingen | Onderzoek en redactie : 2007-2009.
Heilig-KruispleinHeilig-KruispleinHenri MichauxsquareHenri MichauxsquareCharles GrauxpleinCharles GrauxpleinEugène FlageypleinEugène FlageypleinOpperstraatOpperstraatMajoor René DubreucqstraatMajoor René DubreucqstraatRiddersstraatRiddersstraatEdinburgstraatEdinburgstraatWollendriestorenstraatWollendriestorenstraatJean-Baptiste ColynsstraatJean-Baptiste ColynsstraatLegrandlaanLegrandlaanGulden-Vlieslaan 3Gulden-Vlieslaan 3Gulden-Vlieslaan 5Gulden-Vlieslaan 5
Deze notitie
Gulden-Vlieslaan 14, 15-15a-15b
de Stassartstraat 25-27Gulden-Vlieslaan 14, 15-15a-15b
de Stassartstraat 25-27
Gulden-Vlieslaan 16Gulden-Vlieslaan 16Gulden-Vlieslaan 22-22a-22bGulden-Vlieslaan 22-22a-22bGulden-Vlieslaan 23Gulden-Vlieslaan 23Gulden-Vlieslaan 24
Riddersstraat 2Gulden-Vlieslaan 24
Riddersstraat 2
Gulden-Vlieslaan 30-31-32-33-34-35-36-37-38, 39
Kapitein Crespelstraat 1-1a, 3-5Gulden-Vlieslaan 30-31-32-33-34-35-36-37-38, 39
Kapitein Crespelstraat 1-1a, 3-5
Louizalaan 32-46a
Stefaniaplein 2, 4
Gulden-Vlieslaan 40, 49a-50Louizalaan 32-46a
Stefaniaplein 2, 4
Gulden-Vlieslaan 40, 49a-50
Gulden-Vlieslaan 43Gulden-Vlieslaan 43Gulden-Vlieslaan 44-45Gulden-Vlieslaan 44-45Gulden-Vlieslaan 47Gulden-Vlieslaan 47AtheneumstraatAtheneumstraatMaesstraatMaesstraatLouis HymansstraatLouis HymansstraatWérystraatWérystraatCansstraatCansstraatMeerstraatMeerstraat