Brussels Hoofdstedelijk Gewest
inventaris van het bouwkundig erfgoed
Inventaris
Inleidingen
Kaart
Glossarium
Links
info
ATexte taille S ATexte taille M ATexte taille L | FR

Extra

Enkele gebouwen van dezelfde architect
VAN MASSENHOVE Henri

Ambiorixsquare 12, 13Ambiorixsquare 12, 13Franklinstraat 118, 120
Titiaanstraat 26-28Franklinstraat 118, 120
Titiaanstraat 26-28
Maria-Louizasquare 47Maria-Louizasquare 47Clovislaan 2aClovislaan 2aAmbiorixsquare 1, 2Ambiorixsquare 1, 2Michel Angelolaan 43, 45Michel Angelolaan 43, 45John Waterloo Wilsonstraat 76, 78John Waterloo Wilsonstraat 76, 78Keizer Karelstraat 95, 97Keizer Karelstraat 95, 97Brabançonnelaan 49Brabançonnelaan 49Franklinstraat 122Franklinstraat 122Goffartstraat 107, 109, 111Goffartstraat 107, 109, 111Eedgenotenstraat 8, 10-10aEedgenotenstraat 8, 10-10aMaria-Louizasquare 73Maria-Louizasquare 73

Enkele gebouwen met dezelfde stijl
Eclectisme

Franklinstraat 63Franklinstraat 63Alfred Cluysenaarstraat 19Alfred Cluysenaarstraat 19Jottrandlaan 10, 20, 22, 24, 26Jottrandlaan 10, 20, 22, 24, 26Tervurenlaan 54, 56Tervurenlaan 54, 56Fernand Bernierstraat 28-28aFernand Bernierstraat 28-28aKoningslaan 57Koningslaan 57Warmoesstraat 77Warmoesstraat 77Aduatiekersstraat 61, 63Aduatiekersstraat 61, 63Louis Moricharplein 7, 8Louis Moricharplein 7, 8Borrensstraat 26Borrensstraat 26Antoine Bréartstraat 59Antoine Bréartstraat 59Huis RicaudAlbaniëstraat 107Huis Ricaud
Albaniëstraat 107
Vanderschrickstraat 10Vanderschrickstraat 10Baron Lambertstraat 35, 37, 39Baron Lambertstraat 35, 37, 39

Enkele gebouwen met dezelfde typologie
woning

Verlaatstraat 29, 31Verlaatstraat 29, 31Edouard Ducpétiauxlaan 50Edouard Ducpétiauxlaan 50Grevelingenstraat 16-18Grevelingenstraat 16-18Gutenbergsquare 9Gutenbergsquare 9Franklinstraat 129Franklinstraat 129Rembrandtstraat 5Rembrandtstraat 5Waterloose Steenweg 237Waterloose Steenweg 237Spanjestraat 123Spanjestraat 123d'Oultremontstraat 80d'Oultremontstraat 80Waterloose Steenweg 290Waterloose Steenweg 290Vorstse Steenweg 115Vorstse Steenweg 115Sint-Bonifaasstraat 15
Ernest Solvaystraat 18
Sint-Bonifaasstraat 17, 19, 20, 22
Ernest Solvaystraat 12, 14, 16, 19, 20, 22Sint-Bonifaasstraat 15
Ernest Solvaystraat 18
Sint-Bonifaasstraat 17, 19, 20, 22
Ernest Solvaystraat 12, 14, 16, 19, 20, 22
Luikenaarsstraat 2a, 4Luikenaarsstraat 2a, 4

Enkele gebouwen uit dezelfde periode
1890 - 1900

Albaniëstraat 91Albaniëstraat 91Jean Stasstraat 41Jean Stasstraat 41Oogststraat 10Oogststraat 10Karel Martelstraat 21Karel Martelstraat 21Franklinstraat 28Franklinstraat 28Praagstraat 50Praagstraat 50Veronesestraat 65Veronesestraat 65Charleroise Steenweg 224Charleroise Steenweg 224Vilain XIIII-straat 5Vilain XIIII-straat 5Afrikastraat 11, 13, 25, 27Afrikastraat 11, 13, 25, 27Eendrachtstraat 53Eendrachtstraat 53Afrikastraat 80Afrikastraat 80Titiaanstraat 11Titiaanstraat 11Schotlandstraat 78Schotlandstraat 78

In de andere inventarissen

Opmerkelijke bomen in de nabijheid

Witte moerbei
Brussel

Maria-Louizasquare
Hulst
Brussel

Maria-Louizasquare
Treurwilg
Brussel

Maria-Louizasquare
Zomerlinde
Brussel

Maria-Louizasquare
Trompetboom
Brussel

Maria-Louizasquare
Witte paardenkastanje
Brussel

Maria-Louizasquare
Witte paardenkastanje
Brussel

Maria-Louizasquare
Gewone plataan
Brussel

Maria-Louizasquare
Gewone plataan
Brussel

Maria-Louizasquare
Zilverlinde
Brussel

Maria-Louizasquare
Contact - Wettelijke melding - © Monumenten & Landschappen - Credits
Maria-Louizasquare 42 en 43 (foto 2008).Maria-Louizasquare 42 en 43 (foto (...)Maria-Louizasquare 42, toegangsdeur (foto 2006).Maria-Louizasquare 42, toegangsdeur (...)Maria-Louizasquare 42, tuinhek (foto 2006).Maria-Louizasquare 42, tuinhek (foto (...)Maria-Louizasquare 42, tweede verdieping (foto 2006).Maria-Louizasquare 42, tweede (...)Maria-Louizasquare 43, benedenverdieping (foto 2006).Maria-Louizasquare 43, (...)Maria-Louizasquare 43, dak (foto 2006).Maria-Louizasquare 43, dak (foto (...)Maria-Louizasquare 42 en 43, opstanden, SAB/OW 16318 (1894).Maria-Louizasquare 42 en 43, opstanden, (...)
Zoom : Maria-Louizasquare 42 en 43 (foto 2008). Zoom
Maria-Louizasquare 42 en 43 (foto 2008).
Brussel Uitbreiding Oost

Maria-Louizasquare 42, 43

PDF - versiePDF - versieLigging tonenLigging tonenVerzenden per e-mailVerzenden per e-mail
Geheel van twee huizen in eclectischeVeel voorkomende stijl (ca. 1850-1914) die inspiratie put uit verschillende architectuurstijlen uit het verleden. Komt door de combinatie van enerzijds verschillende stijlelementen en anderzijds nieuwe technieken en materialen tot een unieke eigentijdse creatie. stijl met elementen in neo-Vlaamse renaissanceVlaams renaissance (vanaf 16e eeuw). Stijl die elementen uit de Italiaanse renaissance toepast op de traditionele bak- en zandsteenstijl. De neo-Vlaamse renaissance (ca 1860-1914) grijpt vanuit een nationalistische tendens terug naar de Vlaamse renaissance en haar specifieke ornamentiek. De stijl kenmerkt zich door een polychroom materiaalgebruik en een volumespel d.m.v. erkers, torentjes, trapgevels, enz., n.o.v. architect Henri Van Massenhove, i.o.v. Félix Mommen, 1894.

Signatuur links van vensterLicht- en/of luchtopening in een muur. op benedenverdieping van nr. 43. Mommen was een producent van kunstenaarsmateriaal. In datzelfde jaar liet hij in Sint-Joost-ten-Noode een gebouw met kunstenaarsatelier bouwen (zie Liefdadigheidsstraat nr. 37-37a).

Gedifferentieerde gevel van drie bouwlagen met asymmetrische compositieTypische gevelopstand bestaande uit twee ongelijke traveeën; in Brussel komt dit geveltype vaak voor met drie bouwlagen volgens verkleinende ordonnantie; de hoofdtravee is meestal breder, rijker uitgewerkt en wordt verder benadrukt door licht vooruit te springen en/of door één of meer balkons; de kelders zijn meestal hoog, wat zich vertaalt in een hoge onderbouw; het grondplan bestaat over het algemeen uit een aaneenschakeling van kamers.. Benedenverdieping in hardsteen en witsteen. Verdiepingen in baksteen, hardsteen en witsteen van een ander type. Decor van groteskenVersiering, samengesteld uit grillige, fantastische figuren en krullen waarin dier- en mensengedaanten zijn verwerkt.. Meeste venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. rechthoekig. Borstwering1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust. op benedenverdieping met balustersVaasvormige spijl van een borstwering.. Houten hoofdgestelHoog horizontaal lijstwerk ter bekroning van een gevel., belijnd met gekleurde tegelfries met bloemmotief. Tuinhek bewaard. SchrijnwerkVerzameling van al het (niet-constructief) houten materiaal zoals deuren, vensterkozijnen, erkeronderdelen, kroonlijst, …; bij uitbreiding ook materiaal in aluminium, PVC, ...  met getandeLijst met kleine repetitieve kubusvormige elementen (tanden); guttae hebben de vorm van een afgeknotte kegel en bevinden zich eerder onder aan een console of triglief. dwarsregelEen dwarsregel deelt het kozijn van een deur of raam horizontaal op. of guillotineramenHorizontaal in tweeën gedeeld schuifraam., grotendeels bewaard.

Nr. 42. HoofdtraveeBredere en rijker uitgewerkte travee, meestal van een huis met asymmetrische compositie; vaak in risaliet en onder bekronende topgevel. in risalietRisaliet (Italiaans, van risalto: uitstekend deel), vooruitspringend volume van een gevel dat over de hele hoogte doorloopt en soms hoger is; naar gelang de positie worden er midden-, zij- en hoekrisalieten onderscheiden.. SokkelHoge plint van een gevel; fungeert als voetstuk in ordonnantie van de gevel. met bossageIn oorsprong een gevelbehandeling waarbij ruwgehakte, rechthoekige blokken natuursteen uit de loodlijn steken en de gevel op die manier een fors, rustiek (rustica) karakter verleent; later op gevel vormelijk geïmiteerd door middel van uitspringend al dan niet bepleisterde bakstenen blokken of banden (doorlopende schijnvoegen). en drielichtGroep van drie smalle vensters binnen dezelfde omlijsting, onderling gescheiden door deelzuiltjes of stijlen/monelen; centraal venster soms hoger dan beide andere.. Deur onder entablementHoofdgestel of onderdeel ervan (vb. kroonlijst) als bekroning van muuropening; entablement vaak op consoles. op hoge consolesVoornamelijk voluut- of S-vormig kraagstuk, soms ook louter decoratief. en rondboogvormigBoog waarvan de kromming een halve cirkel beschrijft. impostvensterVenster boven een deur en ervan gescheiden door een stenen dorpel, een entablement of een muurvlak. met vleugelstukkenZijstuk, veelal in voluutvorm, van een topgevel, dakkapel of dakvenster. en gebogen kroonlijstStelselmatig uitkragende geprofileerde lijst boven een muur of een ander belangrijk bouwdeel (entablement).. VensterLicht- en/of luchtopening in een muur. op benedenverdieping gescheiden door twee zuilenCilindervormig steunpunt; vaak voorzien van basis en kapiteel. De kleine en/of dunne variant ervan wordt colonnet genoemd. met composiet kapiteelKopstuk van een zuil, pijler of pilaster; algemeen om de gedragen last op een smaller draagvlak over te brengen.. In tweede bouwlaag op hoofdtraveeBredere en rijker uitgewerkte travee, meestal van een huis met asymmetrische compositie; vaak in risaliet en onder bekronende topgevel., trapezoïdale erkerRechthoekig of veelhoekig uitbouwsel, als het ware op de gevel geplakt en daardoor deel uitmakend van de achterliggende ruimte; vaak over één of meer verdiepingen gestapeld. op breed lampetNeerwaartse beëindiging, afhangende versiering als aanzet van een balkon of erker. en consolesVoornamelijk voluut- of S-vormig kraagstuk, soms ook louter decoratief.; pilastervormige stijlenVerticale zijden van een opening waarop een boog of latei rust., borstwering1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust. en bekroning met witstenen decor. ErkerRechthoekig of veelhoekig uitbouwsel, als het ware op de gevel geplakt en daardoor deel uitmakend van de achterliggende ruimte; vaak over één of meer verdiepingen gestapeld. onder terras voor glasdeurDeur waarvan het grootste deel uit glas bestaat. onder korfboogvormige ontlastingsboogBoog boven een venster- of deuropening die druk van het muurwerk op de stijlen afwentelt en zo het linteel ontlast. waarin boogveldEen vlak omsloten door de binnenbegrenzing van een boog en de horizontale lijn die de aanzetten verbindt; meestal boven muuropeningen en soms versierd (beeldhouwwerk, blinde traceringen, cementtegels, …). met witstenen ornamentNiet-zelfstandig sierelement om een voorwerp of gebouw op te luisteren.. Op hoofdtraveeBredere en rijker uitgewerkte travee, meestal van een huis met asymmetrische compositie; vaak in risaliet en onder bekronende topgevel. opmerkelijke uitspringende topgevelHoogste deel van een gevel, vaak driehoekig en/of getrapt. op kleine lampettenNeerwaartse beëindiging, afhangende versiering als aanzet van een balkon of erker.; dakvensterUit het dakvlak opgaand stenen venster dat met de gevel in verbinding staat of er enkel door een kroonlijst van gescheiden is. met stijl; vleugelstukkenZijstuk, veelal in voluutvorm, van een topgevel, dakkapel of dakvenster., toppilastersOverhoekse pilaster ter bekroning van gevel. en bekroond met aediculaVersieringsmotief, ontleend aan de klassieke bouwkunst, vormt samenstel van pijlers en een klassieke bekroning. onder frontonDriehoekige of segmentvormige bekroning van een gevel of muuropening. en obeliskMonolithische pijler, naar boven toe smaller en bekroond met piramidale punt., waarin cartoucheOmlijsting van een uitspringend vlak in de vorm van ingesneden en omkrullend papier of leer; vaak met opschrift of intern versierd. met jaartal ‘1894'. Dak later gewijzigd en voorzien van dakvlakvenstersIn het dakvlak ingewerkt venster.. Huis gebouwd op perceel uitgevend in Eburonenstraat nr. 49, waar in 1927 oorspronkelijke omheiningmuur werd vervangen door garage.

Nr. 43. ToegangstraveeTravee waarin de toegang is ondergebracht. op verdiepingen in risalietRisaliet (Italiaans, van risalto: uitstekend deel), vooruitspringend volume van een gevel dat over de hele hoogte doorloopt en soms hoger is; naar gelang de positie worden er midden-, zij- en hoekrisalieten onderscheiden.. Deur in geornamenteerde omlijsting, onder impostvensterVenster boven een deur en ervan gescheiden door een stenen dorpel, een entablement of een muurvlak. met steekboogBoog die minder dan een halve cirkel beschrijft; boog in de vorm van een cirkelsegment. Bij vensters spreekt men dan van een getoogd venster of steekboogvenster. en tussen twee pilastersPlatte, weinig uitspringende muurpijler, vaak met basis en kapiteel. die consolesVoornamelijk voluut- of S-vormig kraagstuk, soms ook louter decoratief. vormen voor uitsprong van traveeVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...). GekoppeldeTwee of meerdere identieke bouwelementen (vensters, zuilen, pilasters) die tot een groter (symmetrisch) geheel zijn samengevoegd. souterrainvensters. VensterLicht- en/of luchtopening in een muur. op benedenverdieping en glasdeurDeur waarvan het grootste deel uit glas bestaat. van eerste verdieping geflankeerd door pilastersPlatte, weinig uitspringende muurpijler, vaak met basis en kapiteel., verlengd door hoge consolesVoornamelijk voluut- of S-vormig kraagstuk, soms ook louter decoratief. onder balkons volgens verkleinende ordonnantie; in derde bouwlaag metalen borstwering1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust. tussen wangenStenen zijkanten van schouwmantel, balkonborstwering, of andere.. ToegangstraveeTravee waarin de toegang is ondergebracht. bekroond met vierkanten koepeldakDak waarvan de buitenomtrek die van een koepel is. onder houten aediculaVersieringsmotief, ontleend aan de klassieke bouwkunst, vormt samenstel van pijlers en een klassieke bekroning. met mijtervormige kroonlijstStelselmatig uitkragende geprofileerde lijst boven een muur of een ander belangrijk bouwdeel (entablement)., vroeger met vensterLicht- en/of luchtopening in een muur.. Op hoofdtraveeBredere en rijker uitgewerkte travee, meestal van een huis met asymmetrische compositie; vaak in risaliet en onder bekronende topgevel. witstenen dakkapelUit het dakvlak opgaand venster; meestal in hout en vaak onder spitse kap. met vleugelstukkenZijstuk, veelal in voluutvorm, van een topgevel, dakkapel of dakvenster. onder aediculaVersieringsmotief, ontleend aan de klassieke bouwkunst, vormt samenstel van pijlers en een klassieke bekroning. met gebogen frontonDriehoekige of segmentvormige bekroning van een gevel of muuropening.. Deze aediculaVersieringsmotief, ontleend aan de klassieke bouwkunst, vormt samenstel van pijlers en een klassieke bekroning. is versierd met een bijenkorf, waarschijnlijk een ‘allegorie op beloond werk'; Mommen was een ‘autoritair en veeleisend' man, ‘die zijn leven [...] baseerde op het leiden van zijn onderneming.' (HEYMANS, V., 1994, p. 330).


Archieven
SAB/OW 16318 (1894); 42: 33775 (1927).

Publicaties en studies
HEYMANS, V., Architecture et Habitants. Les intérieurs privés de la bourgeoisie à la fin du XIXe siècle (Bruxelles, quartier Léopold – extension nord-est) (verhandeling voor het behalen van een doctorsgraad in de kunstgeschiedenis), Université Libre de Bruxelles, Brussel, 1994, pp. 329-330.
Top
Afkortingen | Onderzoek en redactie : 2006-2008.
MurillostraatMurillostraatKarel MartelstraatKarel MartelstraatMargaretasquareMargaretasquareLeuvensesteenwegLeuvensesteenwegKnapzakstraatKnapzakstraatRidderschapslaanRidderschapslaanPalmerstonlaanPalmerstonlaanMaria-Louizasquare Maria-Louizasquare Maria-Louizasquare Maria-Louizasquare Maria-Louizasquare Maria-Louizasquare Maria-Louizasquare 1Maria-Louizasquare 1Maria-Louizasquare 2Maria-Louizasquare 2Maria-Louizasquare 8Maria-Louizasquare 8Maria-Louizasquare 41Maria-Louizasquare 41
Deze notitie
Maria-Louizasquare 42, 43Maria-Louizasquare 42, 43Maria-Louizasquare 45Maria-Louizasquare 45Maria-Louizasquare 46Maria-Louizasquare 46Maria-Louizasquare 47Maria-Louizasquare 47Maria-Louizasquare 48Maria-Louizasquare 48Maria-Louizasquare 55Maria-Louizasquare 55Maria-Louizasquare 56Maria-Louizasquare 56Maria-Louizasquare 57Maria-Louizasquare 57Maria-Louizasquare 58-59-60, 61
Boduognatusstraat 8, 12, 12a, 12b, 12cMaria-Louizasquare 58-59-60, 61
Boduognatusstraat 8, 12, 12a, 12b, 12c
Maria-Louizasquare 62Maria-Louizasquare 62Maria-Louizasquare 63
Boduognatusstraat 6Maria-Louizasquare 63
Boduognatusstraat 6
Maria-Louizasquare 64Maria-Louizasquare 64Maria-Louizasquare 65Maria-Louizasquare 65Maria-Louizasquare 66
Boduognatusstraat 4Maria-Louizasquare 66
Boduognatusstraat 4
Maria-Louizasquare 67Maria-Louizasquare 67Maria-Louizasquare 68
Willem de Zwijgerstraat 51Maria-Louizasquare 68
Willem de Zwijgerstraat 51
Maria-Louizasquare 69, 70Maria-Louizasquare 69, 70Maria-Louizasquare 71Maria-Louizasquare 71Maria-Louizasquare 72Maria-Louizasquare 72Maria-Louizasquare 73Maria-Louizasquare 73Maria-Louizasquare 74, 75, 76, 77, 78, 79Maria-Louizasquare 74, 75, 76, 77, 78, 79Filips de GoedestraatFilips de GoedestraatGutenbergsquareGutenbergsquare